Od kiedy 35 dni urlopu przysługuje pracownikom i jakie warunki trzeba spełnić, by z niego skorzystać?

„35 dni urlopu” to jedno z najczęściej wpisywanych w wyszukiwarkę haseł dotyczących prawa pracy – i jednocześnie jedno z najbardziej mylących. Odpowiedź nie brzmi ani „od 2025 roku”, ani „od przyszłego roku”. Poniżej wyjaśniamy, skąd wzięło się 35 dni, kto realnie może je wykorzystać, dlaczego od 1 maja 2026 r. łatwiej o dłuższy urlop wypoczynkowy i na jakim etapie są zapowiadane zmiany w Kodeksie pracy.

Czy jest 35 dni urlopu wypoczynkowego? Krótka odpowiedź

Nie. Kodeks pracy przewiduje dwa wymiary urlopu wypoczynkowego i żaden z nich nie wynosi 35 dni:

• 20 dni – gdy pracownik jest zatrudniony krócej niż 10 lat,
• 26 dni – gdy staż pracy wynosi co najmniej 10 lat.

Taki wymiar Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej konsekwentnie uznaje za zgodny z art. 7 ust. 1 dyrektywy 2003/88/WE dotyczącej organizacji czasu pracy. Liczba 35 pojawia się dopiero wtedy, gdy do urlopu wypoczynkowego doliczyć inne dni wolne wprowadzone w 2023 roku.

Skąd wzięło się 35 dni? Rozbicie na cztery składniki

Nowelizacja Kodeksu pracy z 9 marca 2023 r., która weszła w życie 26 kwietnia 2023 r., wdrożyła do polskiego prawa dyrektywę o przejrzystych i przewidywalnych warunkach pracy oraz dyrektywę work-life balance. Rozszerzyła katalog dni wolnych o trzy nowe uprawnienia. Po zsumowaniu ich z maksymalnym wymiarem urlopu wypoczynkowego otrzymujemy właśnie 35 dni.

Tu leży sedno nieporozumienia: tylko 26 z tych 35 dni to urlop wypoczynkowy, którym możesz swobodnie dysponować. Pięć dni urlopu opiekuńczego jest bezpłatnych i przysługuje wyłącznie w konkretnym celu — zapewnienia osobistej opieki lub wsparcia członkowi rodziny albo osobie zamieszkującej we wspólnym gospodarstwie domowym z poważnych względów medycznych. Dwa dni zwolnienia z powodu siły wyższej są płatne w połowie i dotyczą pilnych spraw rodzinnych spowodowanych chorobą lub wypadkiem.

Komu przysługuje 35 dni urlopu i dla kogo to niemożliwe

Pełne 35 dni to sytuacja modelowa, nie standard. Musisz spełnić wszystkie warunki naraz:

• zatrudnienie na podstawie umowy o pracę (zlecenie i B2B nie dają żadnego z tych uprawnień),
• pełny etat – przy niepełnym wymiarze urlop wypoczynkowy liczy się proporcjonalnie,
• staż pracy co najmniej 10 lat, żeby mieć 26, a nie 20 dni urlopu,
• dziecko do 14. roku życia – inaczej odpadają 2 dni z art. 188 K.p.,
• realna potrzeba skorzystania z urlopu opiekuńczego i zwolnienia z powodu siły wyższej w tym samym roku.

W praktyce większość osób uzbiera mniej. Poniżej trzy typowe warianty:

Nowość 2026: łatwiej o 26 dni urlopu dzięki nowym zasadom liczenia stażu

To najważniejsza zmiana ostatnich lat dla osób, które przez część kariery pracowały poza etatem. Ustawa z 26 września 2025 r. o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw (opublikowana 21 października 2025 r.) wprowadziła nowy art. 302¹ Kodeksu pracy i rozszerzyła katalog okresów wliczanych do stażu pracy.

Co teraz wlicza się do stażu pracy

• okresy wykonywania umowy zlecenia lub innej umowy o świadczenie usług, do której stosuje się przepisy o zleceniu – pod warunkiem, że podlegały oskładkowaniu,
• okresy prowadzenia jednoosobowej działalności gospodarczej,
• okresy współpracy z osobą wykonującą umowę zlecenia, umowę o świadczenie usług albo umowę agencyjną,
• członkostwo w rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub spółdzielni kółek rolniczych,
• udokumentowane okresy wykonywania za granicą pracy zarobkowej innej niż zatrudnienie.

Przepisy działają wstecz – możesz doliczyć okresy sprzed 2026 roku, bez ograniczenia co do tego, jak dawno miały miejsce. Nakładających się okresów nie liczy się podwójnie; wliczany jest tylko jeden, najkorzystniejszy dla pracownika. Skala aktywności nie ma znaczenia: liczba godzin ani wysokość wynagrodzenia nie wpływają na zaliczenie okresu.

Czego nie doliczysz

• umów o dzieło, od których nie odprowadzano składek emerytalno-rentowych – chyba że były zawarte z ówczesnym pracodawcą lub wykonywane na jego rzecz,
• zleceń wykonywanych ze statusem ucznia lub studenta, przy których nie było obowiązku ubezpieczenia emerytalno-rentowego.

Jak doliczyć staż krok po kroku

1. Zaloguj się na swoje konto w eZUS (dawniej PUE).
2. W zakładce „Usługi” wybierz „Wniosek o wydanie zaświadczenia o ubezpieczeniu dla celów doliczenia okresów do stażu pracy” – kod wniosku USP. Wniosek składa się wyłącznie elektronicznie.
3. ZUS odpowiada w ciągu 7 dni. Zaświadczenie znajdziesz w zakładce „Dokumenty i Wiadomości”. ZUS potwierdza tylko te okresy, które ma w swoich danych albo ustali w postępowaniu wyjaśniającym.
4. Przekaż zaświadczenie pracodawcy. Na jego podstawie dział kadr przelicza staż i – jeśli przekroczysz próg 10 lat – podnosi wymiar urlopu z 20 do 26 dni.

Dla wielu osób to różnica sześciu dni urlopu rocznie. Dłuższy staż wpływa też na okres wypowiedzenia, nagrodę jubileuszową i dodatek stażowy tam, gdzie takie świadczenia obowiązują.

Kiedy realnie przysługuje więcej niż 35 dni

Istnieją grupy, dla których wymiar wolnego przekracza opisany limit — i tu podstawą są przepisy szczególne, a nie ogólne reguły Kodeksu pracy.

• Osoby z orzeczeniem o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności — dodatkowy urlop wypoczynkowy w wymiarze 10 dni roboczych rocznie, po przepracowaniu roku od zaliczenia do danego stopnia (ustawa o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych).
• Nauczyciele — urlop w wymiarze odpowiadającym feriom szkolnym w placówkach feryjnych, na zasadach z Karty Nauczyciela.
• Sędziowie i prokuratorzy – dodatkowy urlop uzależniony od stażu na stanowisku.
• Pracownicy socjalni – dodatkowy urlop co dwa lata przy spełnieniu warunków ustawowych.
• Inwalidzi wojenni i kombatanci — na podstawie odrębnych ustaw.

Osobna kategoria to rozwiązania zakładowe. Dłuższy urlop może wynikać z układu zbiorowego pracy, regulaminu wynagradzania albo wewnętrznej polityki HR — na przykład jako urlop lojalnościowy przyznawany po określonej liczbie lat w firmie. Takie zapisy są wiążące dla pracodawcy, więc zanim uznasz, że przysługuje Ci 26 dni, sprawdź dokumenty obowiązujące u Ciebie w organizacji.

Czy będzie 35 dni urlopu wypoczynkowego? Stan prac na wrzesień 2026 r.

W debacie publicznej krążą dwie różne propozycje i warto ich nie mylić.

Urlop stażowy

Propozycja, która trafiła do dyskusji w 2025 roku, zakłada stopniowe wydłużanie urlopu wypoczynkowego wraz ze stażem: 30 dni po 10 latach pracy, 35 dni po 15 latach, 40 dni po 20 latach i 45 dni po 25 latach. Urlop miałby być w pełni płatny i traktowany tak jak wypoczynkowy. Pomysł zyskał poparcie części związków zawodowych, ale pozostaje na etapie analiz i konsultacji — nie ma projektu ustawy skierowanego do Sejmu.

35 dni urlopu dla osób po 55. roku życia

Drugi postulat zakłada przyznanie 35 dni urlopu pracownikom powyżej 55 lat, jako odpowiedź na potrzeby zdrowotne i regeneracyjne tej grupy. Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej odpowiadając na ten postulat wskazywało, że obecny wymiar 20 i 26 dni jest zgodny z prawem unijnym. Zmiana nie została wprowadzona.

Jak sprawdzić, ile dni wolnego Ci przysługuje

5. Ustal swój staż pracy — zsumuj wszystkie okresy zatrudnienia na umowę o pracę oraz okresy nauki zaliczane na podstawie art. 155 K.p. (np. ukończenie szkoły wyższej to 8 lat).
6. Jeśli pracowałeś na zleceniu lub prowadziłeś działalność, wystąp o zaświadczenie USP w eZUS i przekaż je pracodawcy.
7. Sprawdź, czy przekraczasz próg 10 lat — decyduje o różnicy między 20 a 26 dniami urlopu.
8. Zajrzyj do umowy o pracę, regulaminu pracy i polityki benefitowej — mogą przewidywać dodatkowe dni wolne.
9. Doliczyć możesz 5 dni urlopu opiekuńczego, 2 dni zwolnienia z powodu siły wyższej oraz — jeśli masz dziecko do 14 lat — 2 dni z art. 188 K.p.
10. Zapytaj dział kadr o stan urlopu zaległego. Urlop niewykorzystany w danym roku trzeba wykorzystać najpóźniej do 30 września roku następnego.

Najczęstsze mity

• „Od 2025 roku każdemu przysługuje 35 dni urlopu”. Zmiana pochodzi z 2023 roku i nie dotyczy urlopu wypoczynkowego, tylko sumy czterech różnych uprawnień.
• „35 dni urlopu to płatne wolne”. Nie w całości. Urlop opiekuńczy jest bezpłatny, a zwolnienie z powodu siły wyższej płatne w 50%.
• „Niewykorzystane dni przechodzą na przyszły rok”. Tylko urlop wypoczynkowy. Urlop opiekuńczy, siła wyższa i dni z art. 188 K.p. przepadają z końcem roku kalendarzowego.
• „Pracodawca musi mnie poinformować o tych uprawnieniach”. W praktyce nie zawsze to robi, zwłaszcza gdy dodatkowe dni wynikają z regulaminu, a nie z ustawy. Warto zapytać samodzielnie.
• „Na zleceniu też mi się należy 5 dni opiekuńczego”. Wszystkie cztery uprawnienia wynikają z Kodeksu pracy i dotyczą wyłącznie osób zatrudnionych na umowę o pracę.

FAQ – najczęstsze pytania

Od kiedy 35 dni urlopu przysługuje pracownikom?

Od 26 kwietnia 2023 r., gdy weszła w życie nowelizacja Kodeksu pracy wdrażająca dyrektywę work-life balance. Nie chodzi jednak o urlop wypoczynkowy, tylko o sumę 26 dni urlopu wypoczynkowego, 5 dni urlopu opiekuńczego, 2 dni zwolnienia z powodu siły wyższej i 2 dni opieki nad dzieckiem do 14 lat.

Komu przysługuje 35 dni urlopu?

Pracownikowi zatrudnionemu na umowę o pracę w pełnym wymiarze, ze stażem co najmniej 10 lat, wychowującemu dziecko do 14. roku życia, który wykorzysta wszystkie cztery uprawnienia w jednym roku kalendarzowym.

35 dni urlopu – dla kogo to niedostępne?

Dla osób pracujących na zleceniu, umowie o dzieło i B2B, ponieważ opisane uprawnienia wynikają z Kodeksu pracy. Pracownicy ze stażem poniżej 10 lat uzbierają maksymalnie 29 dni, a osoby bez dzieci do 14 lat — o 2 dni mniej.

Czy będzie 35 dni urlopu wypoczynkowego dla wszystkich?

Na wrzesień 2026 r. nie ma takiej ustawy. W konsultacjach pozostaje koncepcja urlopu stażowego (30 dni po 10 latach, 35 dni po 15 latach, 40 dni po 20 latach, 45 dni po 25 latach) oraz postulat 35 dni dla osób po 55. roku życia. Żadna z propozycji nie została uchwalona.

Ile wynosi urlop wypoczynkowy w 2026 roku?

20 dni przy stażu pracy krótszym niż 10 lat i 26 dni przy stażu wynoszącym co najmniej 10 lat. Wymiar nie zmienił się.

Czy 35 dni urlopu jest płatne?

Nie w całości. Urlop wypoczynkowy i dni z art. 188 K.p. są płatne w 100%, zwolnienie z powodu siły wyższej w 50%, a urlop opiekuńczy jest bezpłatny.

Czy dni z tych nowych uprawnień przechodzą na kolejny rok?

Nie. Urlop opiekuńczy, zwolnienie z powodu siły wyższej i dni opieki nad dzieckiem trzeba wykorzystać do końca roku kalendarzowego. Przechodzi wyłącznie urlop wypoczynkowy, który jako zaległy należy wykorzystać do 30 września roku następnego.

Czy praca na zleceniu wlicza się do stażu i wydłuża urlop?

Tak, od 1 stycznia 2026 r. w sektorze finansów publicznych i od 1 maja 2026 r. u pozostałych pracodawców. Warunkiem jest, by od umowy odprowadzano składki emerytalno-rentowe, oraz udokumentowanie okresu zaświadczeniem ZUS o kodzie USP.

Jak uzyskać zaświadczenie ZUS o stażu pracy?

Wyłącznie elektronicznie, przez konto w eZUS – wniosek „o wydanie zaświadczenia o ubezpieczeniu dla celów doliczenia okresów do stażu pracy” (kod USP). ZUS odpowiada w ciągu 7 dni, a zaświadczenie trafia do zakładki Dokumenty i Wiadomości.

Czy komuś może przysługiwać więcej niż 35 dni?

Tak. Osoby z orzeczeniem o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności mają dodatkowe 10 dni roboczych urlopu rocznie. Odrębne zasady obowiązują też nauczycieli, sędziów, prokuratorów i pracowników socjalnych. Dłuższy urlop może wynikać również z układu zbiorowego lub regulaminu obowiązującego w firmie.

Podstawa prawna

• Ustawa z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy: art. 148¹, art. 154 § 1, art. 155, art. 173¹, art. 188, art. 302¹.
• Ustawa z 9 marca 2023 r. o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw (wdrożenie dyrektyw 2019/1152 i 2019/1158), obowiązująca od 26 kwietnia 2023 r.
• Ustawa z 26 września 2025 r. o zmianie ustawy — Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw (tzw. ustawa stażowa), ogłoszona 21 października 2025 r.
• Ustawa z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych – art. 19.
• Dyrektywa 2003/88/WE Parlamentu Europejskiego i Rady dotycząca niektórych aspektów organizacji czasu pracy — art. 7 ust. 1.

Materiał ma charakter informacyjny i nie zastępuje indywidualnej porady prawnej. Stan prawny: wrzesień 2026 r.

‍

‍

Czytaj także:

Grywalizacja – jak poprawia motywacje zaangażowanie i efektywnosc zespolow

Reboarding pracowników – jak skutecznie przygotować organizację na powrót zatrudnionych

Wirtualne biuro – jak działa i dlaczego zyskuje na popularności